|
Frank Zappa
(ur. 21 grudnia 1940, Baltimore, Maryland, USA
zm. 4 grudnia 1993)
Frank Zappa urodził się w bardzo
biednej rodzinie skromnego urzędnika. W poszukiwaniu
lepszego życia państwo Zappowie dość często
zmieniali miejsce zamieszkania. Te przeprowadzki nie
wpływały dobrze na Franka. Nigdzie nie mógł znaleźć
przyjaciół. Był typem samotnika. Ucieczki od świata
szukał w muzyce. Już w 1951 roku wstąpił do szkolnej
orkiestry. Jego pierwszym instrumentem był niewielki
werbel, którego kupno wymusił na rodzicach.
Zappa chciał przede wszystkim
komponować. W jednym z wywiadów przyznał się, że już
w wieku czternastu lat zaczął pisać muzykę. Były to
raczej orkiestrowe kawałki. Do dwudziestego roku
życia nie napisał nic co przypominałoby
rock'n'roll-a. Również nie mógł doprowadzić do
wykonania którekolwiek ze swoich dzieł. W
końcu doszedł do wniosku, że
|
 |
|
rozwiązaniem może być założenie
własnej grupy. Już w tym czasie grywał na perkusji w
przeróżnych zespołach rhythm'n'bluesowych. Rozwijał
też inne zdolności. Od 1955 roku pisał opowiadania
science-fiction lub absurdalne humoreski. |
Koniec lat pięćdziesiatych przyniósł
pewne zmiany. Frank porzucił grę na perkusji, aby
skoncentrować sie na gitarze. W 1958 roku ukończył Antelope
Valley High School i rozpoczął dorosłe życie w Los Angeles.
Nie było to łatwe. Musiał dorabiać grając w podrzędnych
zespołach, napisał muzykę do filmów 'Run Home Slow' i 'World's
Greatest Sinner', oraz ożenił się z poznaną niedawno
dziewczyną Kay. Związek ten rozpadł sie jednak po kilku
latach. Gdy filmy trafiły do kin, Frank dostał spory
zastrzyk gotówki, którą przeznaczył na kupno studia. Od tej
pory przesiadywał po dwanaście godzin dziennie, traktując je
jak laboratorium dźwięków.
Mimo ciekawych kompozycji, Frank
pozostaje dalej na uboczu światka atrystycznego. Sytuacja
zmienia się, gdy wstępuje do grupy 'The Soul Giants'. Grupa
po paru miesiącach zmieniła nazwę. Najpierw na 'Capitan
Glasspack And His Magic Mufflers'. Potem, w maju 1964 roku,
na 'The Mothers'...
Po skompletowaniu składu zespół zaczął
dawać regularne występy w klubie 'The Trip'. W końcu 1965
roku 'The Mothers' podpisują kontrakt z wytwórnią MGM. Na
jej życzenie dodają też do swojej nazwy drugi człon. Od tej
pory formacja była znana jako 'The Mothers Of Invention'. Po
strasznie zwariowanej sesji nagraniowej, w lipcu 1966 roku
ukazuje się debiutancki album grupy. Jest to Freak Out.
Krytycy przyjęli go bardzo entuzjastycznie. Jednak tylko
dzięki Zappie i jego oryginalnej promocji (m.in. reklama w
prasie podziemnej), płyta ta sprzedała się w tak wielu
egzemplarzach. New York Times pisał: "To najbardziej
oryginalna grupa jaka wyłoniła się ostatnio z muzycznego
podziemia. Przy nich 'The Beatles' czy 'The Rolling Stones'
brzmią jak skauci przy ognisku. 'The Mothers' to pierwszy
zespół rockowy, który tak umiejętnie czerpie z dokonań
Strawińskiego i innych kompozytorów współczesnych". Po tym
sukcesie, Zappa rozpoczyna pracę nad płytą Lumpy Gravy. Do
studia zaprosił muzyków z Mothers, ale też
pięćdziesięciojednoosobową orkiestrę.
Drugi album grupy, Absolutely Free
ukazuje się w maju 1967 roku. Zespół rozpoczął jego promocję
od występów w Nowym Jorku. Grupa dawała regularnie, dwa razy
dziennie, koncerty w Garrick Theatre. Już wtedy zdarzało
się, że stawały się one mini przedstawieniami.
Sierpień i październik 1967 roku 'Mothers
Of Invention' spędzili w studio nagrywając kolejny album
We're Only In It For The Money. We wrześniu, w nowojorskiej
katedrze Frank żeni się z Gail, będącą już w zaawansowanej
ciąży. Dzień później 'The Mothers' wyjeżdżają za ocean na
trasę koncertową. Londyn przyjął Zappę jak prawdziwą
gwiazdę. Jego zespół zagrał znakomite koncerty w The Royal
Albert Hall.
Po powrocie do Stanów od razu przystąpili
do pracy nad kolejnym albumem Uncle Meat. Zappa znalazł też
czas na realizację kilku innych zwariowanych pomysłów.
Zagrał m.in. u boku 'The Monkees' w filmie 'Head'. W wyniku
nieporozumień z firmą MGM, Zappa zakłada własną, niezależną
firmę Bizarre. Dystrybucją jej płyt zajął się koncern
Warner. W 1968 zespół udaje się po raz drugi do Europy.
Zappa pisze też publikację 'The Groupie Papers', którą
drukuje miesięcznik 'Life'. Pierwszy wydawca zdecydowanie
odmówił wydrukowania tego artykułu.
W styczniu 1969 roku Zappa rozpoczyna
pracę nad solową płytą Hot Rats. Postanowił też rozwiązać
grupę 'Mothers Of Invention'. Rok później otrzymał
propozycję od Zubina Methy i kierowanej przez niego Los
Angeles Filharmonic Orchestra. Muzycy chcieli zagrać utwory
Zappy, ale pod jednym warunkiem: musi reaktywować Mothers.
Pokusa była tak wielka, że koncert oczywiście się odbył, 15
maja 1970 roku. Tam też została wykonana nowa kompozycja
Franka - '200 Motels'. Miesiąc później artysta przystępuje
do pracy nad filmem pod tym samym tytułem. Sam Frank o swoim
dziele powiedział: "Wszyscy, którzy uważają, że Mothers to
banda świrów, po obejrzeniu tego filmu utwierdzą się w tym
przekonaniu".
Artysta przymierzał się w tym czasie do
współpracy z Johnem Lennonem i Yoko Ono. Cała trójka
spotkała się nawet na scenie, a efekty tych prób można
usłyszeć na płycie Lennona 'Sometime In New York City'.
W sierpniu 1970 roku zespół wydaje płytę
The Weasels Ripped My Flesh. Kompozycja ta nie została
jednak dobrze przyjęta. Również koncerty w Europie nie
napawały optymizmem. Pech prześladował. Czwartego grudnia
1971 roku na występie w kasynie, w Montreux wybuchł pożar.
Grupa utraciła drogi sprzęt. Wśród publiczności byli też
muzycy z Deep Purple. Zainspirowani wydarzeniem postanowili
napisać piosenkę. Zatytułowali ją 'Smoke On The Water'...
Już dziesiątego grudnia zespół zagrał następny koncert,
podczas którego jakiś mężczyzna zaatakował Zappę. Artysta
spadł ze sceny i złamał nogę.
Po 9-cio miesięcznej przerwie
spowodowanej leczeniem, Frank zabiera się ostro do pracy.
Już kolejna płyta Overnite Sensation przyczyniła się do
największego komercyjnego sukcesu zespołu. Na Zappę czekały
kolejne dobre dni. Następny album, Aphostrophe('), trafia do
dziesiątki listy bestsellerów 'Billboardu'. W 1975 po raz
kolejny reaktywuje się grupa 'Mothers Of Invention' w
zmienionym, najciekawszym i najlepszym składzie wg krytyków.
Powstaje świetna płyta Bongo Fury. W międzyczasie Frank
występuje na koncertach z orkiestrą symfoniczną Abnuceals
Emuukha Orchestra w Royce Hall, w Los Angeles. W roku 1976 'Mothers'
udają się na długą trasę koncertową, po której definitywnie
przestają isnieć.
Zappa zaczyna pracę wyłącznie pod swoim
nazwiskiem. Kolejna trasa koncertowa, współpraca z orkiestrą
symfoniczną, oraz solowy album Sheik Yerbouti, to pierwsze
miesiące samotnej działalności. W 1980 roku wyjeżdża na
kolejne tournee w towarzystwie fenomenalnego perkusisty
jazzowego Vinniego Colaiuty i młodziutkiego jeszcze,
metalowego wymiatacza Steviego Vaia.
Pierwsza połowa lat osiemdziesiątych
upłynęła pod kontem realizacji pomysłów niezbyt związanych z
rockiem. W 1984 Frank zagrał w jednym odcinku serialu 'Miami
Vice' handlarza narkotyków. W roku 1986 podpisał kontrakt z
wytwórnią RykoDisc. Według umowy miał dostarczyć 24 tytuły w
ciągu trzech lat. Na początku 1988 rozpoczyna trasę, w
czasie której wykonuje m.in. 'Bolero' Ravela i 'Stariway To
Heaven' Led Zeppelin (w tym utworze gitarowe solo Jimmy'ego
Page'a wykonuje sekcja instrumentów dętych.
Początek lat dziewięćdziesiątych to walka
Zappy z chorobą.Pierwsze plotki pojawiły się w 1989 roku.
Dwa lata później muzyk oficjalnie potwierdza, że stwierdzono
u niego raka prostaty. W 1992 wydaje swoją autobiografię 'The
Real Frank Zappa Book'. W 1993 Frank przyznaje, że choroba
poczyniła wielkie postępy. Frank Zappa zmarł 4 grudnia 1993
roku. Jednak o fakcie tym świat dowiedział sie dopiero dwa
dni później. Pogrzeb Mistrza odbył się w wielkiej
konspiracji. Żona Franka - Gail, prawdopodobnie chciała
uniknąć sytuacji, w której na grób FZ przyjeżdżałyby grona
fanów. Wiadomo tylko, że Zappa został pochowany w Westwood
Memorial Park pod Los Angeles, na tym samym cmentarzu
spoczywają też m.in. Burt Lancaster, Marilyn Monroe, Buddy
Rich i Roy Orbison. Jednak w przeciwieństwie do nich, grób
Zappy nie jest w żaden sposób opisany. Pracownicy cmentarza
również zostali zobowiązani do zachowania tajemnicy. Na tym
oczywiście historia sie nie kończy. Wytwórnie płytowe (Rykodisc)
dbając o fanów i swoje interesy, wydają co jakiś czas
kolejne kompilacje utworów Zappy.
Dyskografia
Tabulatury
|